Vluchtstrook: wanneer mag je erop en wat doe je bij pech?

De vluchtstrook ligt er vaak leeg bij, zeker als er aan de linkerkant file staat. Toch is het geen extra rijstrook. Hij is bedoeld voor noodgevallen en voor hulpdiensten die snel bij een ongeluk moeten zijn. Op het theorie-examen komt de vluchtstrook terug in vragen over pech, files en de spitsstrook.

Kort antwoord: je mag de vluchtstrook alleen gebruiken in een noodgeval, zoals pech of onwel worden, of als hij met een groene pijl is opengesteld als spitsstrook. In alle andere gevallen is rijden of stilstaan op de vluchtstrook verboden.

Wat is een vluchtstrook?

De vluchtstrook is de strook rechts naast de rijbaan van een autosnelweg, gescheiden door een doorgetrokken witte streep. Hij hoort niet bij de rijbaan. Volgens het RVV 1990 mag je er buiten noodgevallen niet rijden of stilstaan. Op een autoweg is vaak geen doorlopende vluchtstrook, maar wel een vluchthaven: een korte inham langs de weg. Het verschil tussen die wegen lees je bij autoweg vs autosnelweg.

Wanneer mag je de vluchtstrook gebruiken?

• Bij pech waardoor je niet verder kunt rijden, zoals een lekke band of motorstoring.
• Bij een noodgeval, bijvoorbeeld als de bestuurder of een passagier plotseling onwel wordt.
• Na een ongeval waardoor de auto niet meer veilig verder kan.
• Als de strook open is als spitsstrook, aangegeven met een groene pijl boven de strook.
• Op aanwijzing van de politie, een weginspecteur of een verkeersregelaar.

Wat telt niet als noodgeval? Een file passeren, even bellen, je navigatie instellen, de weg zoeken of stoppen omdat je bijna geen brandstof meer hebt. Kun je nog doorrijden naar de volgende afrit, parkeerplaats of tankstation, dan doe je dat.

Wat doe je bij pech op de snelweg?

Pech op de snelweg is gevaarlijk, omdat het verkeer vlak langs je raast. Volg deze volgorde:

1. Alarmlichten aan zodra je merkt dat je moet stoppen.
2. Zo ver mogelijk naar rechts op de vluchtstrook, liefst voorbij een vangrail of op een plek met ruimte.
3. Uitstappen aan de rechterkant, weg van het verkeer. Laat iedereen de auto verlaten.
4. Achter de vangrail wachten, zo ver mogelijk van de rijbaan. Blijf niet in of naast de auto staan.
5. Hulp inschakelen. Bel een pechhulpdienst, of 112 als er direct gevaar is. Geef je locatie door met het getal op het hectometerpaaltje en de richting waarin je reed.

Een gevarendriehoek plaatsen op de snelweg is vaak gevaarlijker dan nuttig. In Nederland is het niet verplicht als je alarmlichten werken. Lees meer bij de gevarendriehoek.

Voorbeeld

Je rijdt op de snelweg en je motor begint te haperen. Twee kilometer verderop is een afrit. Wat doe je? Als de auto nog veilig kan rijden, rijd je door naar de afrit en stop je daar op een veilige plek. De vluchtstrook gebruik je pas als verder rijden echt niet meer gaat.

Vluchtstrook en spitsstrook

Op sommige trajecten wordt de vluchtstrook tijdens drukte opengesteld als rijstrook. Dat heet een spitsstrook. Staat er een groene pijl boven de strook, dan is hij open en hoort hij bij de rijbaan. Staat er een rood kruis of is het bord leeg, dan is het weer een gewone vluchtstrook en mag je er niet op rijden. Uitgebreide uitleg vind je bij de spitsstrook.

Ruimte voor hulpdiensten

Staat er file na een ongeluk, dan gebruiken politie, ambulance en brandweer de vluchtstrook om snel ter plaatse te komen. Wie de vluchtstrook blokkeert, vertraagt hulp die levens kan redden. Blijf daarom in de file op je eigen rijstrook, ook als het lang duurt.

Veelgemaakte fouten

• De vluchtstrook gebruiken om een file te passeren — dat is nooit toegestaan.
• Bij pech in de auto blijven zitten — wacht achter de vangrail.
• Aan de linkerkant uitstappen — dan stap je direct het verkeer in.
• Stoppen terwijl je nog door kunt rijden — rijd door naar de afrit of een parkeerplaats.
• Een spitsstrook zonder groene pijl gebruiken — alleen met groene pijl is hij open.

Leertip

Denk bij de vluchtstrook aan het woord zelf: hij is om naar te vluchten, niet om over te rijden. Alleen de groene pijl maakt er tijdelijk een rijstrook van.

Kort onthouden

Vluchtstrook alleen bij nood of met groene pijl. Bij pech: alarmlichten aan, rechts uitstappen, achter de vangrail wachten en hulp bellen.

Oefenen

Situaties op de snelweg komen vaak terug bij gevaarherkenning. Test je kennis via theorievragen of ga direct naar auto theorie oefenen.

Start hier gratis met theorie oefenen